12 Grootste Watervallen Ter Wereld

De Ramnefjellsfossen is een van de vele Noorse reuzen die dit lijstje bevolken. Met een totale valhoogte van 818 meter verdeeld over meerdere trappen is het een imposant gezicht, maar de waterval blijft relatief onbekend buiten Scandinavië. Dat komt deels doordat hij alleen in het smeltseizoen volop stroomt; in de winter staat er een dun straaltje of bevriest hij geheel.

Wat de waterval bijzonder maakt, is de oorsprong. Hij wordt gevoed door de gelijknamige gletsjer, die hoog in de bergen ligt. Dat gletsjerwater is kristalhelder maar ijskoud, en het geeft de waterval een karakteristieke blauwgroene kleur in het zonlicht. Wie de moeite neemt om naar de voet te wandelen (een stevige tocht van een paar uur) wordt beloond met een van de meest oerlandschappen van Noorwegen: steile bergwanden, frisse dennengeur en het constante gerommel van vallend water.

De Strupenfossen bewijst dat een waterval niet per se een machtige rivier nodig heeft om tot de grootste te behoren. Hij wordt gevoed door een bescheiden beekje dat in het voorjaar, wanneer de sneeuw smelt, verandert in een kolkende stroom. Het water tuimelt dan in meerdere vallen ruim 820 meter naar beneden, via een complex systeem van trappen en richels.

Omdat de waterval in de zomer grotendeels opdroogt, is hij een fluctuerende verschijning. Toch is de omgeving het hele jaar door de moeite waard: diep uitgesleten dalen, steile bergwanden en een overweldigende stilte als het water zwijgt. Voor wandelaars is Strupenfossen een beloning na een klim door het ruige landschap van Sogn og Fjordane.

Verborgen in het zuidwesten van Nieuw-Zeeland ligt een van de meest ongerepte watervallen ter wereld. Browne Falls ontspringt uit een klein gletsjermeer, Lake Browne, en daalt vervolgens 836 meter naar beneden voordat hij uitmondt in de Doubtful Sound – een van de fjorden van Fiordland National Park. De waterval is alleen per boot of helikopter te bereiken, en het uitzicht vanaf het water is ronduit adembenemend.

Wat Browne Falls bijzonder maakt, is de combinatie van hoogte en omgeving. Het gebied staat op de werelderfgoedlijst van UNESCO vanwege de unieke natuur: oerwoud dat tot aan de waterkant groeit, dolfijnen in de fjord en een stilte die alleen doorbroken wordt door het geruis van de waterval. De Maori noemen de regio 'Te Wahipounamu' – de plaats van het groene gesteente. En als je hier staat, begrijp je waarom.

Canada heeft niet alleen Niagara Falls. In de afgelegen wildernis van Brits-Columbia bevindt zich James Bruce Falls, een van de hoogste watervallen van Noord-Amerika. Met een totale val van 840 meter, verdeeld over een cascade van tientallen kleine trappen, is hij een indrukwekkend gezicht – al zien maar weinig mensen hem met eigen ogen.

De waterval ligt in Princess Louisa Marine Provincial Park, een gebied dat alleen per boot of watervliegtuig bereikbaar is. De naam is opmerkelijk: James Bruce was een 18e-eeuwse Schotse edelman, maar er is geen enkele aanwijzing dat hij ooit voet aan wal heeft gezet in dit deel van Canada. Vermoedelijk hebben cartografen de naam later aan de waterval gegeven, simpelweg omdat het klonk als een 'ontdekkersnaam'. Het stoorde de lokale First Nations niet; zij hadden hun eigen, veel oudere benaming voor de plek.

Hawaï is meer dan vulkanen en surferstranden. Op het eiland Molokai vind je een van de meest spectaculaire watervallen ter wereld: Pu'uka'oku Falls. De 840 meter hoge waterval valt in een rechte lijn van een klif rechtstreeks de Stille Oceaan in – een zogenoemde 'kustwaterval'. Het water wordt gevoed door ondergrondse bronnen in de bergen, en in het regenseizoen is de stroom zo krachtig dat de branding op zee zich honderden meters van de kust terugtrekt.

Wat de waterval extra bijzonder maakt, is de ontoegankelijkheid. De kliffen van Molokai behoren tot de hoogste zeekliffen ter wereld, tot 1.200 meter. Pu'uka'oku valt aan de noordkust, waar geen wegen zijn. Je kunt hem alleen per helikopter zien – of per boot, als je durft dicht genoeg langs de woeste kust te varen. Voor de lokale bevolking is de waterval heilig; er worden geen commerciële tochten naar toe georganiseerd, en dat houdt de pleisterplaats op een respectvolle afstand.

Balåifossen is een waterval die je op het juiste moment moet bezoeken. In mei en juni, wanneer de sneeuw in de bergen smelt, stort een enorme hoeveelheid water zich over de rotsen. De rest van het jaar blijft er hooguit een dun straaltje over, en in droge zomers verdwijnt de waterval zelfs helemaal. Toch heeft hij een plek verdiend in de top van hoogste watervallen: op zijn krachtigst bereikt hij een totale val van 850 meter.

De waterval ligt in de buurt van de Hardangerfjord, een regio die bekendstaat om zijn fruitboomgaarden en steile bergwanden. Vanaf de fjord zie je de waterval als een witte streep tegen de bergwand, maar een foto die je maakt in juni kan onherkenbaar anders zijn dan eentje in augustus. Voor wie de timing goed heeft, is Balåifossen een van de meest dynamische watervallen van Europa – levend, luid en onvoorspelbaar.

Vinnufossen is een van de hoogste watervallen van Europa. Met 845 meter totale valhoogte domineert hij het landschap rond het dorp Sunndalsøra. De waterval ontspringt uit de Vinnu-rivier, die wordt gevoed door de Vinnufonna-gletsjer – de grootste gletsjer tussen Jostedalsbreen en Svartisen. Het water dendert in meerdere trappen naar beneden, met een kenmerkende 'paardenstaart'-vorm: het onderste deel waait in de wind uit tot een witte sluier.

In de winter verandert Vinnufossen in een ijsmonument. De nevel bevriest tegen de rotsen, waardoor torenhoge ijspilaren ontstaan die klimmers van over de hele wereld aantrekken. IJsbeklimming op Vinnufossen is een serieuze onderneming: de temperaturen dalen ver onder nul, en de tocht omhoog vraagt technische vaardigheid. Maar wie boven staat, kijkt uit over een winterlandschap dat in een tijdschrift van National Geographic niet zou misstaan.

De Vinnufonna-gletsjer die de waterval voedt, is in vijftig jaar gekrompen van 1,3 naar minder dan 1 vierkante kilometer, aldus metingen van het Noorse Water- en Energiedirectoraat. Als de gletsjer verder krimpt, wordt Vinnufossen op termijn een seizoensgebonden verschijning.

Tot 2007 stond Yumbilla Falls niet op de kaart van 's werelds hoogste watervallen. Dat veranderde toen het Peruaanse nationale geografische instituut een expeditie uitzond om de hoogte nauwkeurig te meten. De uitkomst: 896 meter, verdeeld over vier duidelijke trappen. De waterval is daarmee de vijfde hoogste ter wereld, maar blijft opvallend onbekend bij het grote publiek.

Yumbilla ligt in de regio Amazonas, in een nevelwoud dat rijk is aan orchideeën, kolibries en nevelmystiek. De omgeving is vochtig, groen en bijna prehistorisch. De wandeling naar de waterval voert langs houten vlonders en steile trappen, met overal het geluid van stromend water. Een deel van de waterval stroomt ondergronds door kalksteen – een geologisch fenomeen dat pas recentelijk in kaart is gebracht. Voor wie de moeite neemt om het afgelegen gebied te bezoeken, voelt Yumbilla als een ontdekking die nog niet door het massatoerisme is platgelopen.

Op hetzelfde Hawaïaanse eiland Molokai als Pu'uka'oku Falls, maar aan een andere kant van de kust, bevindt zich Olo'upena Falls. Met een geschatte hoogte van 900 meter wordt hij beschouwd als de hoogste waterval van de Verenigde Staten. Net als zijn buurman stort hij van een klif direct de oceaan in, maar Olo'upena is zelfs nog spectaculairder in zijn verticaliteit: het water valt bijna loodrecht naar beneden, zonder onderbrekingen.

Ook hier geldt: je komt er niet met de auto. De kliffen zijn steiler dan elders op Hawaï, en de branding aan de voet is vaak te wild om met een boot dichtbij te komen. De meeste bezoekers zien Olo'upena vanuit de lucht, in een helikopter die laag over de oceaan scheert. Het uitzicht is adembenemend: een witte waterval die zich in een rechte lijn van de berg naar de zee snijdt, omringd door donkergroen regenwoud. Hawaïanen zeggen dat de waterval de tranen van de berg zijn – een mooie gedachte, al is het water veel te koud om in te zwemmen.

De ontdekking van Cataratas las Tres Hermanas is een verhaal van satellietbeelden en vastberaden expeditieteams. In 2006 analyseerde de Peruaanse overheid luchtfoto's van het afgelegen Otishi National Park, diep in de Andes. Tot hun verrassing zagen ze een waterval die nergens op de kaarten stond. Later dat jaar werd de site bezocht, en de metingen leverden een totale hoogte op van 914 meter – goed voor de derde plaats wereldwijd.

De waterval bestaat uit drie duidelijke trappen, vandaar de naam 'De Drie Zusters'. Hij ligt in een gebied dat nog grotendeels ongerept is, met ondoordringbaar nevelwoud, jaguars en tapirs. Een bezoek is niet voor iedereen weggelegd: de tocht van de dichtstbijzijnde nederzetting duurt meerdere dagen en vereist een lokale gids. Maar wie de moeite neemt, wordt beloond met een waterval die letterlijk uit het niets lijkt te komen – een natuurmonument dat pas in de 21e eeuw aan de wereld is onthuld.

Tugela Falls is lange tijd aangemerkt als de op een na hoogste waterval ter wereld, met een totale val van 948 meter. Maar recente metingen met lasergestuurde apparatuur hebben de hoogte bevestigd, en sommige bronnen suggereren zelfs dat hij Angel Falls zou kunnen evenaren. Voorlopig staat hij stevig op de tweede plaats, maar het is een van de weinige watervallen in de top die relatief eenvoudig te bezoeken is.

De waterval ligt in het Royal Natal National Park, onderdeel van de Drakensbergen – een UNESCO-werelderfgoed. Vanaf de Amphitheatre, een gigantische rotswand van vijf kilometer breed, stort het water in vijf opeenvolgende watervallen naar beneden. De wandeling naar de voet is een stevige klim van een dag, maar onderweg word je getrakteerd op uitzichten die Zuid-Afrika tot een van de mooiste wandelbestemmingen ter wereld maken. Boven op de klif, waar het water begint, heb je het gevoel alsof je op de rand van de wereld staat. Geen wonder dat de Zoeloes deze plek 'de plaats van de donder' noemen.

Angel Falls is de onbetwiste koning van alle watervallen. Met een totale hoogte van 979 meter, waarvan 807 meter ononderbroken vrije val, is hij ruim drie keer zo hoog als de Eiffeltoren. De waterval ligt in het hart van het Canaima Nationaal Park, een uitgestrekt tropisch plateau dat bekendstaat om zijn tafelbergen (tepui's). Vanaf de Auyán-tepui stort het water zich in een vrije val naar beneden, omgeven door nevel en jungle.

De naam komt van de Amerikaanse piloot Jimmy Angel, die in 1933 over de tepui vloog en de waterval vanuit de lucht als eerste westerse bezoeker in kaart bracht. Later probeerde hij er met zijn toestel te landen – een mislukte poging in 1937 die hem dwong weken te voet door de jungle te trekken. Zijn vliegtuig bleef boven op de tepui achter en is nu een toeristische attractie. De lokale Pemón-indianen kenden de waterval al eeuwenlang; zij noemen hem Kerepakupai Merú: 'waterval van de diepste plek'.

Tegenwoordig is Angel Falls een van de grootste trekpleisters van Venezuela, maar de afgelegen ligging houdt de massa's op afstand. De meeste bezoekers komen via een vlucht van Ciudad Bolívar naar Canaima, gevolgd door een boottocht van enkele uren over de rivier. Wie onder de waterval staat, voelt de nevel op zijn gezicht – en begrijpt waarom Angel Falls al decennia bovenaan elke lijst staat.