10 Grootste Krabben Ter Wereld
De grootste krabben ter wereld zijn fascinerende schepsels die tot absurde proporties kunnen uitgroeien. De Japanse reuzenkrab, met een pootspanwijdte van bijna vier meter, is het bekendste voorbeeld. Maar er zijn meer soorten die serieus indruk maken, van de zwaarste krab ter wereld in de wateren rond Tasmanië tot de kokoskrab die kokosnoten uit palmbomen knipt.
Deze lijst rangschikt de tien grootste krabbensoorten op basis van een combinatie van lichaamsgewicht, schildbreedte en pootspanwijdte. Puur op lengte wint de Japanse reuzenkrab met overmacht, maar op gewicht wordt het spannender. Opvallend: twee soorten in deze lijst zijn strikt genomen geen echte krabben maar behoren tot de Anomura, een zustergroep van de krabben. Ze staan er toch in, omdat ze in de volksmond krabben heten en qua formaat absoluut thuishoren in dit gezelschap.
Van de ijskoude Beringzee tot de mangroven van Zuidoost-Azië en de stranden rond Kersteiland: grote krabben duiken overal op. En ze zijn niet alleen indrukwekkend om naar te kijken. Veel van deze soorten spelen een cruciale rol in hun ecosysteem, of vormen de basis van miljoenenindustrieën.
Blauwe krab
De blauwe krab dankt zijn naam aan de opvallend helderblauw gekleurde scharen. Het is een van de meest iconische krabbensoorten van de Amerikaanse oostkust, van Massachusetts tot aan de Golf van Mexico. In de Chesapeake Bay is deze soort zo belangrijk dat er hele gemeenschappen economisch van afhankelijk zijn.
Met een schildbreedte tot 23 centimeter is de blauwe krab niet de allergrootste op deze lijst, maar wel een van de meest veelzijdige. Het dier is een uitstekende zwemmer dankzij afgeplatte achterpoten die als peddels fungeren. Daarmee onderscheidt het zich van de meeste andere krabben, die zich vooral over de bodem voortbewegen.
Wat de blauwe krab extra interessant maakt: de soort gedijt goed bij stijgende watertemperaturen. Volgens onderzoekers neemt de overlevingskans tijdens de winter met zo'n 20 procent toe naarmate het water warmer wordt. Terwijl veel andere krabbensoorten het moeilijk krijgen door klimaatverandering, profiteert de blauwe krab er juist van.
💡 Wist je dat? De wetenschappelijke naam Callinectes sapidus betekent letterlijk 'mooie zwemmer die lekker smaakt'. Een bioloog met gevoel voor humor noemde het dier in 1896 zo.
Grote spinkrab
Een oranjerood schild bezaaid met stekels, lange dunne poten en een peervormig lichaam: de grote spinkrab ziet eruit alsof hij rechtstreeks uit een sciencefictionfilm komt. Mannetjes bereiken een schildbreedte van ruim 20 centimeter en een pootspanwijdte van ongeveer 50 centimeter.
In Zuidwest-Europa is deze spinkrab al eeuwen een culinaire delicatesse. Spaanse, Portugese en Franse vissers vangen het dier met speciale fuiken. Het vlees wordt als verfijnd beschouwd, vooral in de scharen.
Voor Nederland is de grote spinkrab een relatief nieuw fenomeen. Tot 2020 dook het dier slechts sporadisch op in de Noordzee, maar sindsdien breidde het verspreidingsgebied zich gestaag naar het noorden uit. In 2023 werden voor het eerst exemplaren aangetroffen in de Oosterschelde, bevestigd door Stichting ANEMOON. Biologen vermoeden dat stijgende zeewatertemperaturen de oorzaak zijn. De soort die ooit niet verder kwam dan Het Kanaal, verovert nu Zeeuwse wateren.
💡 Wist je dat? Grote spinkrabben camoufleren zich door sponzen, anemonen en zeewier op hun schild te bevestigen. Ze plukken deze organismen bewust los van rotsen en drukken ze op hun pantser.
Dungeneskrab
Vernoemd naar een schiereiland in de staat Washington is de Dungeneskrab de belangrijkste commerciële krabbensoort aan de Amerikaanse westkust. Het dier leeft op zandige en modderige bodems van Alaska tot aan Californië en bereikt een respectabele schildbreedte van 23 centimeter.
Wat de Dungeneskrab bijzonder maakt, is de verhouding tussen lichaamsgewicht en eetbaar vlees. Ongeveer een kwart van het totale gewicht bestaat uit vlees, een uitzonderlijk hoog percentage voor een krab. Dat verklaart de populariteit in de Amerikaanse keuken, waar de soort geldt als de krabbengourmandise bij uitstek.
Mannelijke Dungeneskrabben zijn flink groter dan vrouwtjes. De visserij is streng gereguleerd: alleen mannetjes boven een bepaalde minimummaat mogen worden gevangen, en het seizoen is beperkt tot enkele maanden per jaar. Deze aanpak heeft ervoor gezorgd dat de populatie relatief stabiel is gebleven, in tegenstelling tot veel andere commercieel beviste krabbensoorten.
💡 Wist je dat? Een vrouwelijke Dungeneskrab kan tot 2,5 miljoen eitjes tegelijk dragen. Ze bewaart ze maandenlang onder haar buikschild voordat de larven uitkomen.
Sneeuwkrab
De sneeuwkrab leeft in de koudste zeeën ter wereld en wordt in het Nederlands ook wel Arctische sneeuwkrab genoemd. Met een schildbreedte van zo'n 16 centimeter en een gewicht tot anderhalf kilo is het op papier niet de meest imposante krab. Maar de slanke, lange poten geven het dier toch een aanzienlijke spanwijdte, en het zachte, delicate vlees maakt de sneeuwkrab tot een van de meest gewilde soorten in de internationale visserij.
Mannetjes worden bijna twee keer zo groot als vrouwtjes. Het dier groeit langzaam en doorloopt minstens elf vervellingstadia voordat het volwassen is. Na de laatste vervelling stopt de groei volledig, waarna de krab nog jaren kan doorleven met hetzelfde pantser.
De sneeuwkrab haalde wereldnieuws toen de populatie in de Beringzee rond 2021-2022 met miljarden exemplaren instortte. Wetenschappers van de National Oceanic and Atmospheric Administration (NOAA) concludeerden dat een marine hittegolf de hoofdoorzaak was. Het verlies was zo dramatisch dat Alaska de sneeuwkrabvisserij voor het eerst in de geschiedenis moest sluiten.
💡 Wist je dat? Het Noorse Hooggerechtshof besliste in 2019 dat sneeuwkrabben juridisch gezien sedentaire organismen zijn die op de zeebodem leven, en dus onder het Zeerechtverdrag vallen. Een krab die internationaal recht beïnvloedde.
Noordzeekrab
Dit is de krab die je in België en Nederland het vaakst tegenkomt. De noordzeekrab is de grootste inheemse krabbensoort van onze kust, met een robuust bruinrood pantser en opvallend grote, symmetrische scharen met zwarte punten. De rand van het schild heeft een karakteristiek gekarteld patroon dat doet denken aan een taartkorst. Niet voor niets heet het dier in het Engels 'edible crab'.
Een volwassen exemplaar bereikt een schildbreedte tot 27 centimeter en weegt maximaal zo'n 4,5 kilo, al zijn de meeste dieren die je aantreft een stuk kleiner. Noordzeekrabben zijn nachtdieren die overdag ingegraven in de zeebodem zitten en 's nachts op jacht gaan. Ze eten vrijwel alles: mosselen, slakken, andere krabben, zeesterren en kadavers.
De noordzeekrab is de commercieel belangrijkste krabbensoort van West-Europa. Volgens FAO-gegevens steeg de totale vangst van 26.000 ton in 1978 naar ruim 60.000 ton in 2007. Meer dan 70 procent daarvan wordt gevangen rond de Britse eilanden. Het grootste deel van de Britse vangst gaat levend naar Frankrijk en Spanje, waar de krab als delicatesse geldt.
💡 Wist je dat? De noordzeekrab is een meester in het openen van mosselen. Met één schaar houdt hij de mossel vast, met de andere wringt hij de schelpen open. Een octopus is de belangrijkste natuurlijke vijand en valt noordzeekrabben zelfs in visfuiken aan.
Reuzemodderkrab
De reuzemodderkrab is de zwaargewicht van de tropische mangrovebossen. Dit donkerbruin tot groengrijs gekleurde dier leeft in estuaria en ondiepe kustwateren van Oost-Afrika tot Australië en Japan. Zijn schild kan tot 28 centimeter breed worden en het gewicht loopt op tot vijf kilo. De krachtige scharen zijn berucht: ze kunnen vingers breken als je niet oppast.
In grote delen van Azië is de reuzemodderkrab een van de meest gewaardeerde zeevruchten. In landen als Australië, India, de Filipijnen en Thailand wordt het dier op grote schaal gekweekt in vijvers langs de kust. Die kweek is economisch enorm belangrijk voor lokale gemeenschappen en levert jaarlijks honderdduizenden tonnen op.
Het dier is een opportunistische alleseter die leeft van kleine vissen, weekdieren, andere schaaldieren en alles wat op de bodem belandt. Reuzemodderkrabben graven diepe holen in de modderige oevers van mangroven, waar ze zich tijdens eb terugtrekken. Ze verdragen flinke schommelingen in zoutgehalte, wat verklaart waarom je ze zowel in brak water als in volledig zeewater aantreft.
💡 Wist je dat? Reuzemodderkrabben kunnen over land lopen en zelfs korte afstanden rennen. Vissers in Australië vinden ze regelmatig honderden meters van het dichtstbijzijnde water, onderweg naar een nieuw leefgebied.
Kokoskrab
Stel je voor dat je 's nachts over een tropisch eiland wandelt en een blauwpaars geschubd wezen van een meter breed uit een palmboom naar beneden ziet klimmen. Dat is de kokoskrab, ook wel klapperdief of palmendief genoemd. Het is het grootste op land levende geleedpotige dier ter wereld. Een volwassen exemplaar weegt ruim vier kilo en heeft een pootspanwijdte van een meter.
Strikt genomen is de kokoskrab geen echte krab. Het dier behoort tot de heremietkreeften en is de enige soort in het geslacht Birgus. Als jong dier draagt het nog een slakkenhuis, net als gewone heremietkreeften. Maar volwassen kokoskrabben laten dat huis achter zich en ontwikkelen een hard pantser over hun achterlijf. Ze ademen ook niet meer met kieuwen maar met een soort longen. Een volwassen kokoskrab verdrinkt als hij te lang onder water zit.
De kracht van dit dier is legendarisch. Volgens een studie gepubliceerd in PLOS ONE kunnen de scharen van een kokoskrab een knijpkracht van ruim 3.300 newton uitoefenen, vergelijkbaar met de bijtkracht van een leeuw. Ondanks die kracht zijn ze niet in staat een intacte kokosnoot te kraken met hun scharen. Wat ze wel doen: ze knippen de noot los van de palm, laten hem vallen, en krabben vervolgens de vezelige schil open om bij het vruchtvlees te komen.
💡 Wist je dat? Op Kersteiland in de Indische Oceaan leeft de grootste populatie kokoskrabben ter wereld. De dieren zijn daar zo talrijk dat ze er alles stelen wat niet vastgenageld zit, van schoenen tot bestek. Vandaar de bijnaam 'roverskrab'.
Rode koningskrab
De rode koningskrab is het eetbare equivalent van een trofee. Met poten die samen bijna twee meter overspannen en een gewicht tot bijna dertien kilo, is dit een van de meest imposante schaaldieren die commercieel bevist worden. Het dier leeft oorspronkelijk in de Beringzee en de Golf van Alaska, maar Russische wetenschappers introduceerden de soort in de jaren zestig in de Barentszee. Dat experiment slaagde uitstekend: de koningskrab verspreidde zich tot in Noorse wateren.
Net als de kokoskrab is de rode koningskrab technisch gezien geen echte krab. Het dier behoort tot de Anomura en is nauwer verwant aan heremietkreeften dan aan de noordzeekrab. Dat zie je terug in de lichaamsbouw: koningskrabben hebben zes zichtbare poten in plaats van de gebruikelijke acht bij echte krabben. Het vijfde paar is sterk verkleind en verborgen onder het schild.
De visserij op koningskrab is een van de gevaarlijkste ter wereld. Het televisieprogramma Deadliest Catch maakte de Alaskaanse krabbenvisserij wereldberoemd. De combinatie van ijzig water, zware vallen en extreme weersomstandigheden maakt het werk levensgevaarlijk. In Noorwegen is de visserij minder spectaculair maar economisch minstens zo belangrijk: Noorwegen en Rusland beheren de Europese koningskrabbenpopulatie gezamenlijk.
💡 Wist je dat? De naam 'rode koningskrab' is misleidend. Het levende dier is donkerpaars tot bordeauxrood. Pas bij het koken krijgt het de felrode kleur waar de soort naar vernoemd is.
Tasmaanse reuzenkrab
Op puur lichaamsgewicht is de Tasmaanse reuzenkrab de zwaarste krab ter wereld, op de Japanse reuzenkrab na. Met een schildbreedte tot 46 centimeter en een gewicht tot 17,6 kilo is dit een kolossaal dier. Volgens het Tasmanian Museum and Art Gallery tikken de zwaarste exemplaren bijna het gewicht aan van een standaard vliegtuigbagage: 18 kilo. De kleur is rood aan de bovenzijde en witgeel aan de buikzijde, met opvallend zwarte punten aan de scharen.
Mannetjes worden meer dan twee keer zo zwaar als vrouwtjes en ontwikkelen één enorme asymmetrische schaar die langer kan worden dan het schild breed is. Het dier leeft op modderige en rotsige bodems voor de kust van Zuid-Australië, op dieptes tussen 20 en 820 meter. In de zomer zijn ze het talrijkst op 110 tot 180 meter diepte, in de winter trekken ze naar dieper water.
De Tasmaanse reuzenkrab groeit extreem langzaam. Jonge dieren vervellen slechts eens per drie tot vier jaar, volwassen vrouwtjes maar eens per negen jaar. Die trage groei maakt de soort bijzonder kwetsbaar voor overbevissing. Sinds 1992 wordt de krab commercieel bevist in Tasmaanse wateren en er geldt een streng quotum. Voor het seizoen 2024/25 is de totale toegestane vangst vastgesteld op 20,7 ton.
💡 Wist je dat? Vrouwelijke Tasmaanse reuzenkrabben produceren tussen de 500.000 en 2 miljoen eitjes per keer. Ze dragen de eitjes zo'n vier maanden met zich mee voordat de larven uitkomen en met de stroom meedrijven.
Japanse reuzenkrab
Met een pootspanwijdte van klauw tot klauw van 3,7 meter is de Japanse reuzenkrab het grootste levende geleedpotige dier op aarde. Dat is breder dan de meeste auto's lang zijn. Het schild alleen al meet tot 40 centimeter, en het totaalgewicht kan oplopen tot 19 kilo. Het dier leeft voor de zuidkust van het Japanse eiland Honshu, van de Baai van Tokio tot de prefectuur Kagoshima, op dieptes tussen 50 en 600 meter.
De Japanse reuzenkrab is een aaseter die zich voedt met dode dieren en organisch materiaal dat naar de zeebodem zinkt. Ondanks zijn schrikbarende afmetingen is het dier volgens onderzoekers zachtaardig. De felrode lichaamsbouw, bedekt met witte stippen, is minder opvallend dan je zou denken: de krab camoufleert zich door sponzen en andere organismen op zijn schild te bevestigen, waardoor hij opgaat in de rotsachtige oceaanbodem.
Het record voor de grootste ooit gevangen krab staat op naam van een exemplaar met de bijnaam 'Big Daddy'. Dat dier had een pootspanwijdte van 3,11 meter en een enkele poot van 1,43 meter, geregistreerd door Guinness World Records. Big Daddy verhuisde in 2013 van Japan naar het Sea Life-aquarium in Blackpool, waar hij op tachtigjarige leeftijd overleed in 2016. In Nederland werd het dier ook beroemd: Sea Life Scheveningen huisvestte in 2010 een Japanse reuzenkrab genaamd Crabzilla, met een spanwijdte van 3,5 meter.
💡 Wist je dat? De Japanse naam taka-ashi-gani betekent letterlijk 'krab met lange poten'. Het dier werd in 1836 voor het eerst wetenschappelijk beschreven door de Nederlandse bioloog Coenraad Temminck, op basis van materiaal dat Philipp Franz von Siebold had verzameld bij het kunstmatige eiland Dejima in de haven van Nagasaki.
Niet elke grote krab is een echte krab
Een verrassend detail in deze lijst: twee van de tien soorten zijn strikt genomen helemaal geen krabben. De rode koningskrab en de kokoskrab behoren tot de Anomura, een groep die nauwer verwant is aan heremietkreeften dan aan echte krabben (Brachyura). Biologen noemen dit verschijnsel carcinisatie, het proces waarbij niet-krabben in de loop van de evolutie een krabachtig lichaam ontwikkelen.
Bij de rode koningskrab zie je dat terug in het aantal zichtbare poten: zes in plaats van acht. Het vijfde paar is sterk gereduceerd en verborgen onder het schild. De kokoskrab gaat nog een stap verder en heeft als jong dier zelfs een slakkenhuis, net als zijn heremietkreeft-neven. In de volksmond heten ze allemaal krab, maar de biologie is complexer dan de naam suggereert.
Klimaatverandering herschikt de krabbenkaart
De effecten van klimaatverandering op krabbenpopulaties zijn ingrijpend, maar niet voor elke soort hetzelfde. Terwijl de sneeuwkrab in de Beringzee een catastrofale populatie-instorting meemaakte door marine hittegolven, profiteert de blauwe krab juist van warmere winters. De grote spinkrab rukt op naar het noorden en koloniseert wateren die tien jaar geleden te koud waren, waaronder nu de Oosterschelde.
Voor soorten die in diep, koud water leven, zoals de Tasmaanse reuzenkrab en de Japanse reuzenkrab, vormen stijgende temperaturen een sluipend gevaar. Deze dieren zijn aangepast aan een zeer specifiek temperatuurbereik en kunnen niet zomaar naar koudere wateren uitwijken. Bij de Japanse reuzenkrab komt daar nog bij dat hogere watertemperaturen het overlevingspercentage van larven verlagen, wat op termijn de gehele populatie onder druk kan zetten.
De zwaarste krab versus de langste: een vergelijking
Als je alle tien soorten naast elkaar legt, valt op hoe verschillend 'groot' kan zijn. De Japanse reuzenkrab is veruit de langste, met poten die 3,7 meter overspannen. Maar het dier is relatief licht gebouwd: dat immense formaat weegt maximaal 19 kilo. De Tasmaanse reuzenkrab is compacter maar zwaarder per vierkante centimeter, met 17,6 kilo in een schild van 46 centimeter. De rode koningskrab combineert beide: zware lichaamsbouw en lange poten.
Ook opvallend is het verschil tussen zeekrabben en de kokoskrab. Met 4,1 kilo is de kokoskrab relatief licht vergeleken met de top drie, maar op land heeft geen enkel geleedpotig dier een groter lichaam. De knijpkracht van de kokoskrab overtreft zelfs die van veel grotere zeekrabben, wat aantoont dat grootte en kracht niet altijd gelijk opgaan.
De kleinste krab op deze lijst, de blauwe krab, weegt slechts een half kilo. Maar qua ecologische en economische impact is het een van de belangrijkste soorten. De jaarlijkse vangst in de Chesapeake Bay alleen al vertegenwoordigt tientallen miljoenen dollars.
Overbevissing bedreigt meerdere reuzen
Grote krabben zijn bijna zonder uitzondering geliefd als delicatesse, en dat heeft een keerzijde. De Tasmaanse reuzenkrab, met zijn trage groei en late geslachtsrijpheid, is bijzonder kwetsbaar. Vrouwtjes vervellen maar eens per negen jaar en dragen hun eitjes slechts in jaren dat ze niet vervellen. Dat betekent dat een eenmaal gedecimeerde populatie er tientallen jaren over doet om te herstellen.
Voor de rode koningskrab geldt iets vergelijkbaars. In hun oorspronkelijke leefgebied in het noordoosten van de Stille Oceaan nemen de aantallen al jaren af, vermoedelijk door een combinatie van overbevissing, warmere wateren en predatie. In Japan is het vissen op Japanse reuzenkrabben verboden tijdens het paarseizoen van januari tot april, een maatregel die helpt om de populatie in stand te houden. De kokoskrab heeft het misschien wel het zwaarst: op veel tropische eilanden is het dier al uitgestorven door jacht en habitatverlies.
















